Navigate / search

Ernstig Meervoudig Innoveren

Wat reuze interessant is aan de Gehandicaptenzorg is in mijn ogen toch wel de grote diversiteit aan doelgroepen cliënten. Van kind tot oudere, van licht verstandelijk tot ernstig meervoudig beperkt, met een verweving van lichamelijke beperkingen, verstandelijk niveau en gedragsproblematiek. Geen cliënt is hetzelfde en zodoende ook geen vraag of behoefte. Betekent dat alleen maar maatwerk mogelijkheden voor innovaties?

Nee, wat mij betreft niet. Ik ben ervan overtuigd dat vele individuele cliëntvragen samen kunnen komen in een (semi)generieke toepassing. Mits daarbij de individuele cliënt als uitgangspunt wordt aangehouden en toepassingen zich adaptief kunnen opstellen ten opzichte van deze cliënt. Zonder mensen met een verstandelijke beperking in hokjes te willen indelen, zie ik tussen de diverse cliënt doelgroepen zeker ook overeenkomstige behoeften. Zoals meer eigen regie in je leven in zowel handelingen als communicatie, een hogere kwaliteit van leven, het behoud van een stimulans aan prikkels, het gevoel van genegenheid, je dromen zelf kunnen waarmaken. Hulpvragen en behoeften die vanuit vele oplossingen en perspectieven beantwoord kunnen worden.

Twee weten meer dan één
De Gehandicaptenzorg kenmerkt zich door z’n inventiviteit en onvoorspelbaarheid. Innovatie krijgt steeds meer invulling, prioriteit en ruimte binnen zorginstellingen. Tegen het risico in van een verzadiging van allerlei ‘losse’ toepassingen, wordt meer en meer de onderlinge samenwerking gezocht en ook waargemaakt. Het Fieldlab Gehandicaptenzorg voor de provincie Gelderland is daar een krachtig voorbeeld van. Het maakt organisaties niet alleen creatiever, het biedt ook veel meer innovatieve kansen. Twee weten meer dan één is een eeuwenoud gezegde maar in deze tijd nog altijd meer dan waar. Binnen het Fieldlab Gehandicaptenzorg slaan Siza en Philadelphia de handen ineen, om deze fantastische markt als magneet te laten werken voor ondernemers (MKB). Universiteiten, HBO, MBO en andere kennisinstellingen zorgen samen voor gefundeerd onderzoek. Want vooral in de Gehandicaptenzorg is het ontzettend belangrijk om het werkelijke effect te kunnen meten, is een innovatie ook echt van meerwaarde voor de cliënt?

Verplaatsen zonder aannames
Daar komen we direct op een even zo mooie maar lastige uitdaging van deze markt of beter gezegd doelgroep, in hoeverre zijn we daadwerkelijk in staat om de onderliggende vraag achter een behoefte te snappen? Een deel van deze doelgroep leeft in een andere wereld dan zoals jij en ik het elke dag voor onszelf aannemen. Hoe moeilijk is het om ons te verplaatsen in de wereld van een EMB-cliënt (Ernstig Meervoudig Beperkt), hoe moeilijk is het vervolgens om te weten of we het goed begrepen hebben? Hoe kunnen innovaties ons daarin helpen of ondersteunen. Hoe geef je invulling aan de ogen en oren van directe begeleiders, ouders en verwanten. Zij die zoveel kennis hebben van de belevingswereld van hun cliënt, kind of dierbare. Mijn wereld ging meer dan open toen ik me probeerde te verplaatsen in een cliënt als deze. Ik beschrijf het voor mezelf als zijnde ik in een soort zweef toestand hier ben, zonder gevoel van ledematen of verbinding tussen wat ik zie, hoor, ruik, proef en voel. Dat is op geen enkel punt te vergelijken met hoe ik mijn eigen wereld normaliter beleef, hoe ik voel dat ik kleren op mijn lichaam heb, hoe ik structuren snap in het gericht kunnen bewegen van mijn ledematen, hoe ik in staat ben mijzelf in het hier en nu te voelen en te reflecteren. Meest belangrijk daarin voor mezelf is om te beseffen hoe ontzettend je als EMB-cliënt in mijn ogen afhankelijk bent van anderen en bovenal hoe weinig invloed je lijkt te hebben op de ontvangst van prikkels. Het is waarschijnlijk een komen en gaan van prikkels, waarvan je mogelijk niet eens in staat bent om deze (snel genoeg) te verwerken. Hoe beleeft deze doelgroep eigenlijk herinneringen of associaties?

Innoveren vraagt om een sociale competentie
Het zijn allen vragen die me nieuwsgierig maken naar wat ikzelf of met het Fieldlab voor hen kan betekenen. Een wereld zo ver weg van die van mezelf, waar begeleiders en verwanten ervan overtuigd zijn dat ook deze cliënten ontwikkelstappen kunnen maken, dat wij hun wereld aangenamer kunnen maken, dat we ze positief kunnen prikkelen. Wat we zouden kunnen bereiken met een juiste combinatie van geur, kleur, licht, geluid, aanraking, smaak, interactie. Ik geloof daar absoluut in, tegelijkertijd zie ik de uitdaging in het ontwerpen van passende oplossingen. Die juist ook verder gaan dan alleen de toepassing en hun blijvendheid bereiken door integratie met de totale omgeving. Vanuit de technologie is en wordt elke dag al zoveel meer mogelijk, ik geloof in de combinaties daaruit. De dag van vandaag laat ons zien waartoe we als mensen in staat zijn, de sky lijkt de limit. Geen vraag of behoefte is te groot om op te lossen. Dat kunnen we dus ook in de Gehandicaptenzorg! Mits we onze energie vooral ook richten op het ontwerp waarin oplossing en vraag samenkomen. Als we ons daarbij simpelweg continu blijven afvragen hoe een cliënt zichzelf beweegt, voelt of beleeft en ons in die wereld verplaatsen. Dat laatste vraagt een speciale sociale competentie die vraag om energieke en mentale investering.

Alles loslaten om te begrijpen
Een marathon lopen doe je niet zomaar even zonder training, jezelf verplaatsen in de wereld van een EMB-cliënt ook zeker niet. Alles wat je gewend bent, moet je loslaten, om uiteindelijk vanuit je onderbewustzijn de koppeling te kunnen leggen met wat je hebt gezien, gehoord en beleefd en hoe jij samen met anderen daarin iets kan betekenen. De Gehandicaptenzorg heeft nog veel meer facetten dan deze, een markt waar nog ontzettend veel te brengen is, te ontdekken en te ontwikkelen. Ik maak me er graag hard voor en ik hoop vele anderen te inspireren tot hetzelfde, ofwel tot ernstig meervoudig innoveren!

Leave a comment

name*

email* (not published)

website